• Menu
  • Historie
     
    Email ons!
     
  • GRUNN.NL: De Jozefkerk
  • De toren van de Jozefkerk is niet de enige toren in de stad Groningen. De binnenstad van Groningen kent op dit moment de toren van de Nieuwe Kerk (44 meter), de der A-Kerk (73 m) en de Martinikerk (94 m). De Broerkerk of de Martinuskerk, die thans niet meer bestaat had een zgn. daktoren. Alleen de Broerkerk was van katholieke oorsprong , de overige kerken zijn niet van katholieke oorsprong.

    De Broerkerk ofwel de Martinuskerk stond op de plaats waar thans de Universiteitsbibliotheek staat aan het Academieplein en deze kerk was een parochiekerk van katholiek Groningen. Rond 1880 wordt duidelijk dat deze kerk niet alleen meer de enige parochiekerk in de binnenstad van Groningen kan zijn. De bevolking van Groningen groeit snel en wanneer in 1884 pastoor van Elsen wordt benoemd tot pastoor in de St. Martinusparochie en tevens tot deken van Groningen wordt duidelijk dat een van zijn taken is een tweede parochiekerk te realiseren.
    Al snel wordt grond gevonden aan de singels van de stad. De bouwkavel, in de huidige situatie gelegen op de hoek van de Rademarkt en de Radesingel, was een uitstekende plaats om een nieuwe kerk te stichten voor de snel groeiende bevolking van de Oosterpoort en de overige zuidelijke stadwijken.. Voor 16.100,- wordt de kavel bouwgrond gekocht.
    Vrij snel na de aankoop van de bouwkavel wordt besloten om architect P.J.H. Cuypers te vragen de kerk te bouwen. Op 17 augustus 1885 wordt de vorm van het gebouw in hoofdlijnen besloten en zal de St. Augustinuskerk in Nijmegen als referentie dienen. De kerk zal berekend worden op ca. 1000 zitplaatsen. In november van 1885 is de bouwtekening gereed en kan de bouwvergunning worden aangevraagd en de gemeente was toen zeer snel in haar besluitvorming want reeds in december kon een begin worden gemaakt met de graafwerkzaamheden voor het fundament.
    De lokatie is van oorsprong de plaats geweest van een bolwerk in de vestingwerken van Groningen. De vaste zandlaag lag op een diepte van 3 meter tot 6 meter.

    Delen van het gebouw zoals de toren rusten op heipalen. Alleen al de Jozeftoren rust op 276 heipalen en andere delen moeten worden onderheid terwijl daar geen rekening mee was gehouden zodat er een enorme financiele tegenvaller ontstaat. Uiteindelijk wordt de totale bouw gegund aan een bouwbedrijf uit Utrecht voor een bedrag van ca. 120.000,-. De bouw kan starten als de totale fundering gereed is, die overigens geheel in eigen beheer is afgerond.

    Op 25 mei 1887 wordt de kerk ingewijd door de aartsbisschop van Utrecht mgr. P. Snickers. De kerk is echter nog niet geheel afgebouwd want zowel de pastorie als de bovenbouw van de toren moeten nog worden gerealiseerd. In de zomer van 1887 zal de Jozeftoren worden afgebouwd en de ijzeren bovenbouw wordt in september 1887 geplaatst. Pas in het voorjaar van 1888 is de tijd daar dat de toren wordt opgeleverd en in volle glorie in de stad Groningen te bewonderen. De toren is echter een toren zonder klokken.

    De klokken
    Het heeft 15 jaren geduurd alvorens de Jozeftoren is voorzien van klokken. Op de 3e verdieping van de toren is de ophanging van de klokken voorzien maar er was geen geld voor de bestelling van de klokken.
    Het rijke katholieke echtpaar Rikkers- Lubbers vierde in 1902 hun 35 jarig huwelijksfeest en deze gelegenheid was aanleiding om een klok te schenken voor de Jozeftoren. De kerk was evenmin gezegend met een welluidend orgel en moest het doen met een harmonium. Ook dit euvel werd opgelost en in 1906 kon het nieuwe orgel worden ingewijd.
    De klokken bleven nog steeds een onderwerp van gesprek. Het 40 jarig huwelijksfeest van het echtpaar Rikkers-Lubbers waren wederom een aanleiding om het klokkenspel van de Jozeftoren uit te breiden. en wel met liefst 3 klokken. Daarmee was de Jozeftoren compleet dankzij de vrijgevigheid van het echtpaar Rikkers-Lubbers.

    In 1943 waren de Duitse bezetters van mening dat alle klokken uit de kerktorens moesten worden weggehaald, zo ook de klokken uit de Jozefkerk. De klokken kwamen niet terug uit Duitsland. Middels een schadevergoeding was de parochie in staat om in 1948 de toren weer te voorzien van een 4 tal nieuwe klokken.

    En zo luiden de klokken van de Jozeftoren nog steeds zeer luid over de stad Groningen. Zeker na de restauratie van de toren in 1989-1990 staat de Jozeftoren fier en prompt midden in de stad Groningen als een stadsmarkering.


    © 2017 G.J. Groote